1.7 De Welvaartsillusie (The Illusion of Prosperity)
Nederland is rijk. Maar voelen we ons rijk? We rennen ons rot in het hamsterwiel van de vrije markt, achtervolgd door de angst om niet mee te kunnen komen. We gebruiken spullen om gaten in onze ziel te vullen die eigenlijk gevuld moeten worden met gemeenschap en zingeving.
3.1.1 De Gouden Kooi
Gevangen in comfort.
De moderne Nederlander leeft in een Gouden Kooi.
- Je hebt een huis (met torenhoge hypotheek).
- Je hebt een leaseauto (die in de file staat).
- Je hebt Netflix (om te vergeten dat je moe bent).
Dit ziet eruit als succes, maar het is vaak lijfeigenschap. Je kunt niet stoppen met werken, want dan stort het kaartenhuis in. De hypotheek is de ketting waarmee we aan het systeem vastzitten. We kopen vrijheid af met comfort. “Ik haat mijn baan, maar ik heb de centen nodig voor de wintersport.” Vanuit het Derde Pad gezien is dit geen rijkdom. Rijkdom is soevereiniteit: de vrijheid om “nee” te zeggen. Als je levensstandaard je dwingt om “ja” te zeggen tegen dingen die je haten, ben je arm.
3.1.2 Statusangst
De buren als maatstaf.
In een land waar “doe maar gewoon” de norm is, is de statuscompetitie subtiel maar moordend. Het gaat niet om gouden kranen (te vulgair), maar om de juiste bakfiets, de juiste school voor de kinderen, de juiste verre reis naar Costa Rica (duurzaam, natuurlijk). Deze Statusangst vreet energie. Het zorgt ervoor dat we leven voor het oog van de ander, niet voor onszelf. We verbranden onze levenskracht en onze planeet om indruk te maken op mensen die we niet eens aardig vinden.
In de Indiase context noemen we dit Maya (illusie). We jagen achter schimmen aan. De Path 3 denker stapt uit deze race. Niet door een asceet te worden, maar door zijn eigen scorecard te bepalen.
